Joëlle Jütte: “Mag ik even?”

Joelle1Joëlle Jütte studeerde Textiele Werkvormen en is ruim 25 jaar actief in het onderwijs, waarvan 20 ook als teamleider. Ze werkte in het VMBO, MBO en HBO. De laatste twee jaar is ze verbonden aan het Grafisch Lyceum Utrecht: “De leeftijd van deze leerlingen is heel boeiend, het is een transitieperiode op de grens tussen adolescentie en volwassenheid. Het is prachtig om met deze leeftijdsgroep te mogen werken.”

David spreekt Joëlle over creatief denken, wat het voor haar en haar werk betekent en hoe ze jonge mensen helpt om hun creatieve vaardigheden te ontwikkelen: pragmatisch, stap voor stap.

Wat betekent creativiteit voor jou?

SIN_3263“Het is de grondlegger voor alles. Ons leven zou knap saai zijn zonder creativiteit, want dat betekent ‘geen vernieuwing’. Een wereld zonder creativiteit wordt bevolkt door ‘oude dames in beige regenjassen’. Toen ik jong was tekende ik heel veel , maar creativiteit is veel meer dan alleen maar tekenen. Mijn creatieve drive geeft me het gevoel dat ik een pionier ben, een ontdekker, iemand die dingen uitzoekt en problemen oplost. Ik heb ervoor gekozen dat te koppelen aan mijn beeldende talenten en aan het vormen van jonge mensen. In de dagelijkse praktijk gebruik ik mijn creativiteit vooral bij het bedenken van nieuwe mogelijkheden binnen mijn werk. Zo hebben we laatst ons projectonderwijs anders georganiseerd door niet – zoals we gewend waren – iedere week daar een aantal uren voor in te ruimen, maar door het ook eens te concentreren in blokken. Dat is ook creativiteit, andere manieren van werken bedenken.”

Is er een verschil tussen creativiteit en creatief denken?

SIN_3247“Dat is eigenlijk hetzelfde, of nee, je komt tot creativiteit door creatief te denken. Kunst komt niet alleen uit je ‘onderbuik’ maar ook uit je hoofd, al dan niet met alle emoties die erbij horen. Het is buiten gebaande paden dénken, jezelf ontdekken en het materiaal weten te beheersen en ‘naar je hand, of je oog, te zetten’: uitproberen, reflecteren. Ik wilde eens een geschubde huid maken van textiel, dan probeer ik van alles; leg het in het zuur, steek het aan of bak het in de koekenpan. En dan kijken of het iets bruikbaars oplevert.”

En onderwijs, hoe zit het met creatief denken en onderwijs?

“Het heeft – geeft – twee dingen. Je kunt als docent je aanbod verrijken, verdiepen… léúker maken. En het is belangrijk om studenten te stimuleren om creatief te denken. En dat is nog knap lastig. Studenten zijn vaak snel tevreden, terwijl ze als ze doorzetten, een stap verder zetten, tot veel meer resultaat komen, en dat motiveert!

Het maakt het ‘schoolse werk’ spannend en geeft uiteindelijk zelfvertrouwen.”

Vanuit welke specifieke behoefte ben je op zoek gegaan naar mogelijkheden om je studenten creatief aan het denken te krijgen?

SIN_3269“Heel doelgericht, door de gesprekken met de bedrijven waar ze later terecht zouden kunnen komen. De studierichtingen waar ik medeverantwoordelijk voor ben zijn ‘Medewerker Marketing en Communicatie’ en ‘Mediamanager’. Studenten die deze opleiding afronden komen vaak bij reclame- en productiebureaus terecht of starten iets dergelijks zelf op. Deze bedrijven vragen letterlijk om “instromers die creatief kunnen denken en creatief tot oplossingen kunnen komen”, deze branche barst van de uitdagingen, het is dagelijkse praktijk.”

Hoe zet je dat neer in het studieprogramma?

SIN_3283“Vorig studiejaar hadden we ‘creatief denken’ als vak ingeroosterd, dat waren wekelijkse lessen. Dat werkte niet. Het landde niet bij de studenten, want hoe kun je tussen Engels en bedrijfseconomie een vak ‘creativiteit’ serieus nemen? Dit jaar hebben we een ‘guerrillatactiek’ toegepast. Tijdens de introductieweek voor de ‘eerstejaars’ hebben we jou uitgenodigd om de jongelui eens stevig buiten de doos te laten denken. We vonden het spannend, 60 jongens en meisjes van 17 jaar die de avond tevoren te laat naar bed waren gegaan… Hoe zou dat aflopen? Ze vonden het leuk en hebben hard gewerkt aan de opdracht die volgde op de oefeningen in ‘divergerend denken’, tijdens de presentaties hebben we veel lol gehad. Daar was jezelf bij.”

Hoe houd je het warm?

SIN_3278“Door het na de workshop ook terug te laten komen. Anders moet je zo’n workshop niet organiseren. Twee weken terug hebben we nog met deze groep een brainstorm gehouden. We organiseren dit jaar een evenement voor onze afdeling waarmee we het jaar afsluiten. Dat gaat dit jaar dus helemaal anders! Dankzij de divergerende denkmodus waarmee ze hebben kennis gemaakt.

Ook hebben we met tweedejaars de oefeningen gedaan. Zonder te vertellen waarvoor hebben we ze gevraagd om hun associaties bij ‘pop-up tenten’, ‘studentenhuis belbord’, ‘zilveren bureau’ en ‘spijkerbroek’ (afbeeldingen daarvan) te maken door de vragen uit jouw Divergentiematirx* te stellen. Daarna zijn we naar de klant gegaan en kregen de studenten opdracht om een media-event te organiseren. De klant vroeg expliciet om ‘creatieve, gekke en te gekke oplossingen’. Toen hoorde je de muntjes en masse vallen.”

En je collega’s, zij waren ook bij de workshop betrokken?

“Die waren enthousiast, maar je merkt dat het snel ‘back to business’ is als je het niet actief blijft doen. Ik vind het heel begrijpelijk, maar ook wel jammer. Het heeft het meest met onbekendheid en daardoor wellicht met onzekerheid te maken. Als je niet met iets vertrouwd bent, dan is het moeilijk om ermee aan de slag te gaan, dat moet je willen en durven.”

*De Divergentiematrix is een denkgereedschap om divergerend denken te versnellen. Zie o.m. vindingrijk.wordpress.com en Het Grote Vindingrijkboek.

 

 

 

 

Dit bericht werd geplaatst op door .

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.